Bandırma İhsaniye Mahallesi’nde yer alan, tarihî süreç içerisinde Eski Askerlik Şubesi ve Redif Kışlası Karargâhı olarak kullanılan ve günümüzde Bandırma Onyedi Eylül Üniversitesi (BANÜ) Sağlık Bilimleri Fakültesi Eski Yerleşkesi olarak bilinen tarihî yapıda restorasyon çalışmaları tüm titizliğiyle devam ediyor.
Bandırma’nın tarihî ve kültürel kimliğinin önemli yapı taşlarından biri olan yerleşkede yürütülen restorasyon uygulamalarıyla yapının özgün mimari karakterinin korunması, zaman içerisinde gerçekleştirilen niteliksiz müdahalelerin ortadan kaldırılması ve tarihî yapının gelecek nesillere özgün kimliğiyle aktarılması hedefleniyor.
Sekiz aylık restorasyon uygulama sürecinde yapı genelinde kapsamlı mevcut durum incelemeleri gerçekleştirilirken, proje kararları ile sahadaki mevcut durum karşılaştırılarak müdahale gerektiren bölümler belirlendi. Bu kapsamda cephelerde ve iç mekânlarda bulunan niteliksiz ve çimento esaslı sıvaların kontrollü biçimde sökülmesine başlanırken, çalışmalar sonucunda taş ve tuğla yüzeylerde yapının özgün malzemesinin daha görünür hâle gelmesi sağlandı. Taş duvar yüzeylerinde bulunan çimento esaslı derzlerin temizlenmesi, yüzeylerin uygulamaya hazırlanması ve yeni derz çalışmalarına altyapı oluşturulmasına yönelik çalışmalar da gerçekleştirildi.
Restorasyon sürecinde ayrıca sonradan eklenen bölücü duvarlar, muhdes pencere ve kapı düzenlemeleri ile yapının özgün mimari karakteriyle uyumlu olmayan çeşitli eklentilerin kaldırılmasına yönelik uygulamalar gerçekleştirildi. Söküm işlemleri sırasında özgün yapı elemanlarına zarar verilmemesine büyük özen gösterilirken, çalışmalar sırasında ortaya çıkan mimari izler de titizlikle değerlendirildi. Söküm ve temizlik çalışmalarından kaynaklanan molozların sahadan uzaklaştırılması ve düzenli şantiye organizasyonunun sağlanmasına yönelik çalışmalar da süreç boyunca sürdürüldü.
Restorasyon uygulamalarının ilerleyen aşamalarında, mevcut projelerde öngörülmeyen bazı özgün mimari ve yapısal izler sıva raspaları sonucunda ortaya çıkarıldı. Yapının tarihî gelişimi ve özgün mekânsal kurgusu açısından önem taşıyan bu yeni bulgular doğrultusunda uygulama kararlarının yeniden değerlendirilmesine karar verildi. Ortaya çıkan verilerin yapının özgünlüğünün daha güçlü biçimde korunmasına katkı sağlayacağı değerlendirilirken, restorasyon projesine yönelik revizyon çalışmalarının Balıkesir Kültür Varlıklarını Koruma Bölge Kurulu Müdürlüğüne sunulması planlanıyor.
Yapının taşıyıcı sistemini oluşturan ahşap ve tuğla elemanlar da restorasyon kapsamında ayrıntılı biçimde incelendi. Zaman içerisinde çürüme, deformasyon veya taşıyıcılık niteliğini kaybetme durumu gösteren ve korunması mümkün olmayan yapı elemanları, özgün malzeme, boyut ve yapım tekniği dikkate alınarak yenilendi. Sağlam durumdaki özgün elemanların ise mümkün olduğunca korunmasına özen gösterildi. Böylece yapının taşıyıcı sistemindeki sürekliliğin sağlanması ve mevcut yapısal bütünlüğün güçlendirilmesi amaçlandı.
Bu kapsamda yapının çatı sistemi de yeniden ele alındı. Mevcut ahşap taşıyıcı elemanlar kontrol edilerek çürüyen, deformasyona uğrayan veya niteliğini kaybeden bölümler yenilendi. Gerekli onarım ve tamamlamaların ardından çatı taşıyıcı sistemi yeniden düzenlenerek yapının daha sağlam, güvenli ve uzun ömürlü hâle getirilmesine yönelik önemli bir aşama tamamlandı. Çatıdaki müdahalelerle birlikte yapının dış etkilere karşı korunmasının artırılması ve özgün mimari karakterinin sürdürülebilir biçimde korunması hedeflendi.
Restorasyon çalışmalarına ilişkin açıklamalarda bulunan Rektör Prof. Dr. İsmail Boz, söz konusu yapının yalnızca Üniversite açısından değil, Bandırma ve bölge açısından da önemli bir kültürel miras niteliği taşıdığını belirtti. Yapının tarihî geçmişine ilişkin değerlendirmelerde bulunan Rektör Prof. Dr. İsmail Boz, geçmişte Askerlik Şubesi ve Redif Kışlası Karargâhı olarak kullanılan yapının daha sonraki dönemde Üniversitemizin Sağlık Bilimleri Fakültesi Eski Yerleşkesi olarak eğitim-öğretim faaliyetlerine ev sahipliği yaptığını ifade etti.
Restorasyon çalışmalarının Bakanlığımızın bütçesi ve desteğiyle yürütüldüğünü belirten Rektör Prof. Dr. İsmail Boz, gerçekleştirilen uygulamaların önceki dönemlerde yapılan sınırlı müdahalelerin ötesinde, yapının bütüncül biçimde ele alındığı kapsamlı bir restorasyon süreci olduğunu vurguladı.
Restorasyon sürecinin ortaya çıkarılan her yeni tarihî ve mimari veri dikkate alınarak büyük bir titizlikle yürütüldüğünün altını çizen Rektör Prof. Dr. İsmail Boz, “Bu yapı, Bandırma’nın tarihine tanıklık etmiş, geçmişten bugüne önemli bir kültürel miras olarak ulaşmış kıymetli bir yapıdır. Burada yürüttüğümüz restorasyon çalışmalarıyla yalnızca bir binayı yenilemiyoruz; aynı zamanda yapının tarihî ve mimari kimliğini koruyarak gelecek nesillere aktarmayı amaçlıyoruz. Bakanlığımızın bütçe ve desteğiyle yürütülen bu kapsamlı çalışmanın tamamlanmasıyla birlikte Üniversitemizin ve Bandırma’nın önemli tarihî değerlerinden birini yeniden şehrimize kazandırmış olacağız.” dedi.
Sekiz aylık çalışma döneminde gerçekleştirilen uygulamalar sonucunda yapı, geçmiş dönemlerde gerçekleştirilen niteliksiz müdahalelerden önemli ölçüde arındırılırken, özgün yapı elemanlarının daha okunabilir hâle getirilmesine yönelik çalışmalar da önemli ölçüde ilerletildi. Ahşap ve tuğla taşıyıcılardaki bozulmuş elemanlar özgün nitelikler dikkate alınarak yenilenirken, çatı sistemi de daha sağlam ve güvenli bir yapıya kavuşturuldu.
Bundan sonraki süreçte restorasyon çalışmalarının, uygulama sırasında ortaya çıkarılan özgün veriler ve onaylı/revize proje kararları doğrultusunda sürdürülmesi planlanıyor.
